Varkensmutsje

Alles is Racisme! Reactie op Martijn de Koning

In mijn serie over islamofobie in Nederland stelde ik mij als doel om een reële kijk op islamofobie als probleem in de Nederlandse samenleving te krijgen. Om die reden liet ik de definitie van islamofobie opzettelijk links liggen en ging ik nota bene uit van de definitie van Martijn de Koning als waarneembaar proces in het publieke debat en de media om dit te onderzoeken. Naar aanleiding van een aantal reacties en het inmiddels veel besproken stuk van De Koning in de Volkskrant liet ik mij in deel 3 toch verleiden om nog een keer op de definitie in te gaan wat resulteerde in een beter hanteerbare vernauwde definitie van islamofobie:

Islamofobie is het door niet-moslims construeren van een negatieve, generaliserende en essentialistische definitie van islam of beeld van moslims die niet gebaseerd zijn op feiten of de realiteit. Het leidt tot het maken van een hiërarchisch onderscheid tussen niet-moslims en moslims. Dit gebeurt om de moslims als groep te problematiseren op basis van hun religie en zodoende angst voor en haat tegen moslims aan te wakkeren.

Het stuk van De Koning kreeg veel kritiek van, naast mijzelf, onder andere Jan Jaap de Ruyter en Jonathan van het Reve. De Koning reageerde daar afgelopen weekend weer op met twee stukken. De stukken lezende is hetgeen waar ik bang voor was inmiddels een feit. We zijn inmiddels aanbeland in het postmoderne luchtledige waarin we oeverloos kunnen blijven discussiëren over concepten en theorieën zonder een stap dichter bij het reële probleem van islamofobie en de strafbare incidenten in het verlengde ervan te komen. Als je met oeverloos discussiëren je geld verdient – en ja los van het feit dat De Koning een zeer open debat voert, waarvoor hulde, probeert hij hier ook zijn zojuist verschenen boek over Fortuyn en racialiseren te verkopen – is dat prima maar ik probeerde nou juist als onbezoldigde rat in de loopgraven der meningen echt ergens te komen wat betreft islamofobie. Dit is dan ook mijn laatste stuk over de definitie van islamofobie alvorens ik weer verder ga met het laatste deel van de serie waarin islamofobie en het frame van islamofobie als publicitair en politiek instrument behandeld zal worden.

Mijn eerste kritiekpunt op de benaderingswijze van De Koning was dat met zijn racialiseringstheorie alles – iedere mening positief of negatief vanuit welk collectief dan ook over welk collectief dan ook – racisme wordt. Ik geef hierbij als voorbeeld dat het proces wat De Koning met betrekking tot de racialisering van moslims omschrijft, hetzelfde proces is dat moslims hanteren ten opzichte van ongelovigen, ergo moslims zijn net als islamofoben racisten. Het tegenargument van De Koning hierop is dat het één het ander niet uitsluit. Ja dank je de koekoek. Als alles racisme is heeft het weinig zin om er over te discussiëren. Wat ik bedoel te zeggen is dus dat het hele ‘racialisering verhaal’ een nutteloze exercitie is met betrekking tot islamofobie.

Als tweede tegenargument geeft De Koning aan:

Een dergelijke redenering zou hout snijden wanneer ik had gesteld dat bijvoorbeeld Buma moslims in zijn pleidooi voor een joods-christelijke identiteit racialiseert en dat die identiteit of cultuur DUS racistisch is.

Maar dat zijn ze dus per definitie wel in jouw theorie, Martijn. Ik beperk mij nu even tot de monotheïstische religies maar een intrinsiek en dus essentialistisch kenmerk van al die religies is het zich onderscheiden van en daarmee problematiseren van de ‘ander’, de ongelovige. Los van het feit of individuele joden of christenen die identiteit verschillend uit kunnen dragen, kom je er dan niet door deze discussie te ontwijken met de opmerkingen die je op het vorige citaat laat volgen:

Maar dat stel ik niet en zou ook onterecht zijn. Ik kan wetenschappelijk gezien niet bepalen wat de essentie van de joods-christelijke identiteit is en dus ook niet bepalen of die racistisch of racialiserend is.

De lezer vraagt zich nu af waar hij in Allah’s naam in terecht is gekomen, maar zeg niet dat ik jullie niet gewaarschuwd heb! Deze ontwijkende opmerking is natuurlijk het opstapje naar:

Hetzelfde geldt voor islam: ik kan wetenschappelijk gezien niet vaststellen wat de essentie is van de islam is. Ik kan alleen vaststellen wat Buma doet met die joods-christelijke identiteit en wat een moslim doet met islam. Dat kan tot de conclusie leiden dat Buma en die moslim racistische handelingen verrichten, maar niet dat de joods-christelijke identiteit of islam in essentie racistisch of racialiserend is. Dat er in de islamitische tradities een onderscheid wordt gemaakt tussen gelovigen en ongelovigen en er een voorkeur bestaat voor de eerste is niet voldoende temeer omdat er nogal wat verschillende opvattingen zijn over wie nu tot wie behoort en er ook een sterk anti-racistische tendens bestaat waarin etniciteit en ‘ras’ er juist niet toe zouden doen.

Je kan natuurlijk wel een poging wagen om de essentie van de islam vast te stellen Martijn. Je begint met het lezen van de koran en de hadith. Je stelt vast dat moslims op basis van deze geschriften de wereld indelen in gelovigen en ongelovigen. Je leest wat contextuele literatuur, een standaardwerk als A history of islamic societies van Lapidus (mij ooit aangereikt door een moslimgeleerde op de universiteit van Cairo) en je gaat waarnemen in welke mate het gedrag van moslims in islamitische landen en niet islamitische landen teruggaan op wat zij zelf het woord van god achten en wat duizenden wetenschappers voor jou hierover hebben waargenomen. Het weliswaar imperfecte beeld dat je hieruit kunt destilleren als de essentie van de islam, zal je doen inzien dat wanneer de volgende kansenparel zich allahu akbar! roepend opblaast in een of andere metro, dat komt door het gebrek aan stageplaatsen!

Sorry hoor Martijn, ik kan moeilijk serieus blijven met dit soort geneuzel. Heb je nu zelf niet door dat met je stelling dat ‘in islamitische tradities onderscheid gemaakt wordt tussen gelovigen en ongelovigen en er een voorkeur bestaat voor de eerste’ je het pad van de wetenschap verlaat en dat van het cabaret betreedt? Of dat jouw laatste argument dat er ‘ook een sterk anti-racistische tendens bestaat [in de islam] waarin etniciteit en ‘ras’ er juist niet toe zouden doen’ er volgens jouw eigen racialiseringstheorie niet toe doet waar het racisme aangaat?

Soit! Islamofobie is racisme! En als volgens de theorie die daarnaartoe leidt iedereen racist is, wie ben ik dan om daar niet bij te willen horen. Maar weet je wat ik binnen dit soort catch 22 discussie over islamofobie een beetje mis? Wat vind jij nu van de islam als religie? Zijn er nu dingen in de koran, hadith of beschreven islamitische tradities, zaken die jij als westerse wetenschapper totaal achterlijk vindt? Ik noem maar wat. Dat Mo op een paard naar Jerusalem vloog ofzo. Wat is jouw wetenschappelijke analyse daarvan? Of van deze moskee preek over zwarte magie ? Of de Djinn van Tofik waarvan achteraf bleek dat het eigenlijk dezelfde Djinn van Tara Singh Varma was en die nog steeds voor een shirk -bonanza zorgt in de Groenlinks fractie? Daar ben ik serieus benieuwd naar.

Je stelt in je stuk dat ik geen ‘islamofobie-ontkenner’ ben en dat klopt. Ik zie, ondanks mijn zeer kritische houding naar de islam en haar manifestatie in de westerse samenleving, islamofobie zeker als een probleem, zoals het zich uit als in de bovengenoemde definitie. Ik probeer daar met mijn simpele boerenlullenverstand zijnde ‘wetenschapper’ vat op te krijgen door wat ik waarneem, meemaak en lees. Het valt mij dan op dat we weer met zijn allen, niet-moslims (toch?), aan het discussiëren zijn over moslims en de islam. Waar zijn de moslimprofessionals van Meldpunt Islamofobie in deze discussie? In jouw stuk stel je bijvoorbeeld dit:

Overigens kan ik hieraan op mijn basis van mijn eigen onderzoek toevoegen dat het besef dat sommige acties van moslims aan islamofobie bijdragen wel degelijk aanwezig is [bij moslims]. Dit komt in veel gesprekken terug en ik heb nog nooit een bijeenkomst van welk islamofobie meldpunt dan ook mee gemaakt waarin niet minimaal één keer werd gesteld: ‘we moeten ook de hand in eigen boezem steken’.

Nu heb ik het rapport 2015 van Meldpunt Islamofobie grondig geanalyseerd in deel 1, maar ik heb hierover niets gelezen. Sterker nog op de vragen die ik stel over het rapport heb ik nog geen enkele reactie gehad terwijl ik het Meldpunt via Twitter bij elke publicatie betrek. Ik ben inmiddels wel eens benieuwd naar wat zij te zeggen hebben. Weet je waar ik ook wel benieuwd naar ben? Naar de racialisering van ‘de PVV-er’. Ik ben geen PVV fan dus ik draag daar aan bij. Maar ja, ik was al een racist dus dat doet er niet veel meer toe. De essentie van het PVV-dom is natuurlijk niet helemaal duidelijk maar soit! Gewoon even voor de leuk, om het van een andere kant te bekijken? Ik lees het wel, trek mij terug en licht de hand met wat ik schreef tot hier.

PS: Ik verkoop ook boeken hoor! Zes uur historisch wandelplezier waarin ik de geschiedenis van de stad uit de doeken doe aan de hand van werken uit het Rijks voor een joetje!

14262

Bestel hem wel hier bij Amsterjan want dan pakt Omejan ook nog even de tussenhandelaarskorting!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *